Image is everything

Door Jan Willem Vaartjes


De media doken de afgelopen maanden gretig op allerlei tandheelkundige kwesties en helaas leverde dat geen positief beeld op.

In een uitzending van omroep Max ging het om de vraag ‘of je de tandarts nog wel kunt vertrouwen’ als tandartsen verschillende behandelplannen maken voor eenzelfde patiënt. Het bleek een lastig uit te leggen verhaal. Het tv-programma De Monitor vond een kliniek waarvan de manager zich voordeed als tandarts en zelf de behandelplannen opstelde. Natuurlijk moeten we dat niet willen, maar het vreemdste is dat bij deze kliniek blijkbaar tandartsen werken die deze behandelplannen vervolgens uitvoeren. Dat zouden we al helemaal niet moeten willen. Natuurlijk is dit niet alle tandartsen aan te rekenen, toch zijn deze cowboypraktijken schadelijk voor de hele beroepsgroep.

We zoeken juist een verbetering van ons imago. We zijn in dat opzicht blij dat de NZa en de verzekeraars een andere koers lijken te varen en zich in de pers niet of minder negatief hebben uitgelaten over de tandartsen. Als dat zo blijft, bestaat de kans dat de imagoverbetering zal lukken. Helaas refereren journalisten nog steeds aan de oude marktscans en zo blijft het beeld van de graaiende tandartsen (‘De beroepsgroep die tijdens de crisis de tarieven heeft verhoogd’) overeind. Het is daarom spannend wat de Ombudsman gaat zeggen. Ik hoop dat die inziet dat we in het verleden onterecht en vooral te ongenuanceerd zijn aangepakt.

Tandarts versus huisarts

Daarnaast kunnen we ons imago verbeteren door de relevantie van ons beroep te vergroten en de kennis die we hebben over medische en tandheelkundige interactie aan de samenleving duidelijk te maken. Mondgezondheid blijkt een significante invloed te hebben op allerlei systemische aandoeningen en ziektes. Het zou er echter niet toe moeten leiden dat de tandartsen nog meer verantwoordelijkheden en taken krijgen. De behandeling van een hoge bloeddruk hoort bij de (huis)arts thuis en met quantified self apps kan een patiënt ook allerlei waardes zelf registreren en overbrengen. Wel moeten we de overheid en de zorgverzekeraars duidelijk maken dat mondzorg niet alleen een kostenpost is, maar juist tot besparingen op andere zorgkosten kan leiden.

De sterke positie van de tandarts

Het is op zich logisch dat we ons voornamelijk richten op zaken die direct invloed hebben op de mondgezondheid van patiënten. Mondgezondheid en een mooi gebit spelen voor veel Nederlanders namelijk dagelijks een grotere rol dan de rest van hun lichaam. Uit onderzoek is gebleken dat een slecht gebit de grootste afknapper is voor vrouwen en dat het de kans op een goede carrière verkleint. Door dit soort berichten besef je weer wat een belangrijke en sterke positie wij als tandartsen in iemands leven hebben. Patiënten ervaren dat ook zo en zolang zij hun eigen geld besteden aan de mondzorg, zal een zorgverzekeraar niet makkelijk tussenbeiden kunnen komen. De zorgverzekeraars hebben wat dat betreft een inschattingsfout gemaakt. Vlak na de invoering van de vrije tarieven hebben ze ons imago proberen te schaden. Het heeft ertoe geleid dat ze steeds minder contracten met tandartsen afsluiten en dat steeds minder mensen zich aanvullend verzekeren. De aanvullende verzekeringen zijn inmiddels geen cash cow meer en de zorgverzekeraars weten nu net zo goed wat imagoschade is als de tandartsen. Toch zou het niet goed zijn als de aanvullende tandartsverzekering verdwijnt. In het ideale geval bestaat er een symbiotische relatie tussen patiënt, de zorgverzekeraar en zorgverlener. Zal deze ooit weer terugkeren?

Door Jan Willem Vaartjes
Jan Willem Vaartjes is voorzitter van de ANT. Na zijn studie tandheelkunde heeft hij zich gedifferentieerd in de orale implantologie. Hij werkt als tandarts-partner bij de kliniek voor tandheelkunde in Utrecht. Vaartjes maakt zich sterk voor transparantie en minder regeldruk.