‘Mondzorg in tijden van corona’ - Column Wilfred Kniese - Dentz 2



De wereldliteratuur wordt mogelijk verrijkt met deze titel, geïnspireerd op “Liefde in tijden van cholera”. Het zal het verhaal vertellen van de onmogelijke liefde tussen een tandarts die 14 jaar, 3 maanden en 7 dagen moest wachten op de mondhygiëniste op wie hij platonisch verliefd was geworden. En de thema’s zullen zijn: gebrek aan geld, onmacht en noodlot. Dit is een Corona-Dentz. Twee maanden te laat uitgebracht vanwege een schrijnend
gebrek aan testen en mondkapjes. Het woord “mond” is de afgelopen twee maanden vaker gevallen dan de afgelopen 25 jaar bij elkaar. Een geweldige boost voor het imago van de tandarts zou je verwachten. Bij uitstek toch de expert op het gebied van de mond en alles wat daarmee geuit wordt. Staand applaus zou ons deel moeten zijn? Maar iedereen is boos op de tandarts. Patiënten omdat we hun zorg hebben opgeschort, de minister omdat we te vroeg weer open wilden gaan, leden die het schandalig vinden dat we überhaupt ooit weer open willen gaan, zorgverzekeraars en dubieuze politieke partijen die vinden dat tandartsen best wel hun eigen broek kunnen ophouden. Ik probeer daarom maar de humor van alles te blijven inzien in deze bange dagen. Zeker zolang er nog geen vaccin is. Wat te denken van de tandarts die zijn kronen niet meer geleverd kreeg vanuit China en daarna nul op het rekest kreeg bij de tandprotheticus om de hoek die dit opportunisme niet kon waarderen. Als je je corona- en brugwerk uitbesteedt aan China kom je een keer op de blaren te zitten. En dit jaar bestaat de ANT 25 jaar en dat had voor ons een Corona-jaar moeten worden. Binnen ons bestuur was er overigens al begin maart een felle discussie over het al of niet deelnemen aan de Dental Expo. En of praktijken nu wel of niet gesloten dienden te worden en hoe gevaarlijk aerosolen nu werkelijk waren. Dat was de tijd dat de sauna’s zelfverzekerd zeiden open te zullen blijven met als bovengrens 100 man, ook al was hun capaciteit nog niet de helft. Amper twee weken na deze discussie zat Nederland volledig op slot en waren sauna’s op een hoop gegooid met sekswerkers. U kon nog wel veilig bij Ali Baba bestellen, het virus had inmiddels slimmere routes van verspreiding gevonden. Bestellen van mondkapjes is overigens nooit een probleem geweest volgens onze minister, betalen evenmin. Alleen bij de levering haperde het een beetje.

In mijn vorige column schreef ik dat uw praktijk waard is wat de gek er voor geeft. Met de aanbeveling daar snel en zonder matiging van gebruik te maken. Inmiddels wordt de marktwaarde van uw praktijk inderdaad bepaald door de Corona-voorraad mondkapjes. Of de gek momenteel nog geld heeft is een geheel andere vraag. Wat gebeurt er nu met het experiment taakherschikking dat van start gaat rond de verschijningsdatum van deze Dentz? Dat gaat nog steeds een groot succes worden. En aan dat succes liggen plotseling vele onverwachte factoren ten grondslag. Factoren die allemaal te herleiden zijn tot een complot dat VWS met de Chinezen heeft gesmeed om via de verspreiding van het Corona-virus de tandartsen definitief te vloeren. Dat complot heeft het volgende bereikt. Om te beginnen zal de opleidingscapaciteit voor tandartsen niet worden uitgebreid, zoals min of meer al was toegezegd. Ten eerste is er geen geld. Ten tweede claimen de huisartsen, waar het geld had moeten worden vrijgemaakt, nu deze financiële middelen. En huisartsen hebben altijd een paar streepjes voor als het om de gezondheid van onze medemens gaat. En dan zijn er veel tandartsen rond de pensioengerechtigde leeftijd voor wie de lol van het vak af is en die de boor aan de wilgen gaan hangen. Of die zich toch bovenmatig zorgen maken voor hun gezondheid omdat de leidraad geen 100% zekerheid biedt. En de vrouwelijke tandartsen die zich plotseling realiseren dat de rat race weinig brengt en dat manlief best ook een goed inkomen heeft waar het hele gezin van kan leven. En dan niet te vergeten de studenten die dit jaar gewoon niet kunnen afstuderen omdat ACTA onvoldoend chirurgische mondmaskers in voorraad heeft en een eigen leidraad die deze dwingend voorschrijft. Dit alles werkt maar in een richting uit: de capaciteit aan tandartsen giert achteruit. En dat is exact wat VWS al 14 jaar, 3 maanden en 7 dagen nodig heeft voor succesvolle taakherschikking. Tel daarbij tot slot op dat de zorgverzekeraars geen probleem lijken te hebben met 5% faillissementen onder de praktijkhouders en als steuntje in de rug van VWS de continuïteits-regelingen zo complex mogelijk hebben gemaakt. We zullen de mondhygiënisten hard nodig gaan hebben om überhaupt nog zorg te kunnen leveren. En dan mogen ze eindelijk datgene doen waar ze al 14 jaar, 3 maanden en 7 dagen het beste in zijn: besmettingspreventie door gedragsverandering. In mijn vorige column, met de profetische blik van de ziener, schreef ik al dat we dit jaar samen hand in hand door het ganse land zouden gaan. De mondzorgalliantie is er inderdaad gekomen, sneller dan verwacht. En iedereen die zichzelf serieus neemt en de kwaliteit hoog in het vaandel heeft staan is welkom om aan te sluiten. Want de alliantie is er speciaal voor alle mondzorgverleners. Ook zonder big-registratie.

Corona heeft de wereld op zijn kop gezet en Corona heeft de mondzorg op zijn kop gezet. De bodem is onder ons bestaan weggeslagen, de toekomst is onzeker. Alle gebruikelijke dooddoeners zijn van toepassing. Het is momenteel populairder dan ooit om te zeggen dat de toekomst onvoorspelbaar is. Dat blijf ik gewoon onzin vinden. Ik bouw dagelijks toekomstscenario’s. En dat moet ook wel omdat ze zelden uitkomen. Toch heb ik aan Corona een zekerheid overgehouden: als de laatste mens van de aardbodem verdwenen zal zijn door de gevolgen van inherent destructief gedrag van de menselijke soort dan zal de aarde nog steeds een over populatie aan virussen en bacteriën kennen die wachten op de volgende lading idioten die ze te grazen kunnen nemen. We gaan het nieuwe normaal van de 1,5 meter samenleving of de 1,5 meter economie in (afhankelijk of u gokt op de Jonge of Hoekstra bij de verkiezingen). En dat alles onder het motto: geef het Corona-virus de ruimte.

Tot slot herhaal ik waarom u het waard bent om lid te zijn van de KNMT en de ANT. U bent immers die hoogopgeleide academicus, de inlevende en zorgzame zorgprofessional die de eed heeft afgelegd en het belang van de patiënt voorop stelt, die kwaliteit hoog in het vaandel heeft staan, richtlijnen, professionele bij- en nascholing en visitatie omarmt en bereid is wel 50 uur per week zonder winstoogmerk te ploeteren tegen de veelal afgeknepen tarieven van de NZa om de mondzorg toegankelijk en betaalbaar te houden en daarbij het eigen hoofd in Corona-tijd financieel boven water zonder steunpakket van de zorgverzekeraars die vooral aan hun eigen continuïteit denken. Niemand heeft meer begrip voor u dan wij en daarom bent u het gewoon waard om bij ons lid te mogen zijn.